Σωματική Ψυχοθεραπεία

Η σωματική ψυχοθεραπεία είναι μια θεραπευτική προσέγγιση βασισμένη στην αντιμετώπιση του ανθρώπου ως μια ενιαία οντότητα, εφόσον οι νοητικές, συναισθηματικές και σωματικές λειτουργίες του συνυπάρχουν, αλληλοεπιδρούν κι επομένως θα πρέπει να αντιμετωπίζονται ολιστικά και ισότιμα. Ιδανικός στόχος ενός σωματικού ψυχοθεραπευτή είναι η ισορροπημένη κι αρμονική συνύπαρξη μεταξύ της νοητικής, συναισθηματικής και φυσικής διάστασης του ανθρώπου.

Ο πρώτος που συμπεριέλαβε το σώμα στην ψυχοθεραπεία ήταν ο Αυστριακός ψυχίατρος και ψυχαναλυτής Βίλχελμ Ράιχ, ο οποίος παρατήρησε πως τα ψυχικά προβλήματα των αναλυόμενων απεικονίζονταν άμεσα στο σώμα. Το λεκτικό περιεχόμενο συμφωνούσε άρρηκτα με τις σωματικές στάσεις, τις αντιδράσεις στο πρόσωπο, στο βλέμμα ή με τη χροιά της φωνής. Έτσι το σώμα έγινε αναπόσπαστο μέρος της θεραπείας, ως διαγνωστικό αλλά και ως θεραπευτικό εργαλείο. Οι σωματικές παρεμβάσεις που άρχισε να εφαρμόζει είχαν ως αποτέλεσμα την έκφραση και την εκφόρτιση χρόνιων κι απωθημένων συναισθημάτων που ήταν καταπιεσμένα και παγιδευμένα στο σώμα. Η βελτίωση των ασθενών δεν περιορίζονταν μόνο στην ψυχική τους κατάσταση αλλά επεκτείνονταν και σε σωματικές αλλαγές. Για παράδειγμα, είχαν καλύτερη και πιο βαθιά αναπνοή, τα σώματά τους έχαναν την ακαμψία και τα πρόσωπά τους ήταν πιο ζωντανά και πιο εκφραστικά.

Η εξέλιξη του κινήματος μετά τον Ράιχ

Το πρωτοπόρο έργο του Ράιχ συνεχίστηκε και επηρέασε αρκετούς μαθητές του και όχι μόνο. Δημιουργήθηκε ένα διεθνές κίνημα από σωματικούς ψυχοθεραπευτές οι οποίοι υιοθέτησαν, ανέπτυξαν ή πρόσθεσαν περαιτέρω τεχνικές, έννοιες και θεωρίες γύρω από τη σωματική προσέγγιση.

• Στην Αμερική, ο Elsworth Baker μαζί με συνεργάτες του ίδρυσε το Κολέγιο της Οργονομίας (1968), συνεχίζοντας την παράδοση της Ιατρικής Οργονομίας του Ράιχ.
• Ο Alexander Lowen, αναπτύσσοντας πολύ σημαντικές, πρόσθετες έννοιες στη Σωματική Ψυχοθεραπεία, δημιούργησε τη Βιοενεργητική Ανάλυση.
• Ο John Pierrakos, συνεργάτης αρχικά του Lowen, ανέπτυξε την Ενεργητική του Πυρήνα.
• Η Eva Reich, κόρη του Ράιχ, ανέπτυξε την τεχνική Ήπια Βιοενεργητική, ένα είδος απαλού μασάζ που μπορούν να κάνουν οι μητέρες στα πρόωρα μωρά τους για να βοηθήσουν την ανάπτυξη δεσμού μαζί τους.
• Ο Ola Raknes στη Νορβηγία εκπαιδεύτηκε κι αυτός από τον Reich στη Χαρακτηραναλυτική Νευροφυτοθεραπεία και στη συνέχεια εκπαίδευσε άλλους επιστήμονες που αποτέλεσαν την τρίτη γενιά σωματικών ψυχοθεραπευτών.
• Ο David Boadella θεμελίωσε τη «Βιοσύνθεση», που εμβαθύνει στις τρεις βασικές ενεργειακές ροές στον άνθρωπο (κινητική, συναισθηματική, νοητική) και στο πώς αυτές, λόγω πρόωρων τραυμάτων, επηρεάζουν τις τωρινές δομές στο σώμα. Ο ίδιος συνεισέφερε ουσιαστικά ώστε η Σωματική Ψυχοθεραπεία να αποκτήσει αναγνώριση ως ανεξάρτητη ταυτότητα στον επιστημονικό χώρο και έγινε ο πρώτος πρόεδρος της Ευρωπαϊκής Ένωσης Σωματικής Ψυχοθεραπείας (EABP) το 1988.